Article Title Persian
Author Persian
به رغم موقعیت منحصر به فرد ژئواستراتژیک و ژئواکونومیک ایران و قرارگیری در مسیرهای ترانزیتی مختلف از جمله کریدور شمال- جنوب توجه لازم و کافی به این ظرفیت فوقالعاده نشده است. ظرفیت ترانزیتی ایران موجب گسترش و تقویت دیپلماسی اقتصادی ایران در بین کشورهای جهان و در نتیجه وابستگی بیشتر کشورهای دنیا به همکاری اقتصادی با ایران خواهد شد و کاهش تحریم پذیری اقتصاد ایران را به همراه خواهد داشت. متاسفانه کشور ما در چند سال گذشته، با روند نزولی میزان ترانزیت روبه رو بوده است. این روند کاهشی اگرچه متأثر از تحریمها و وقوع بحران کرونا بوده، ولی ارتباط مستقیم و معناداری نیز با اقدامات خارج از مرزها و عملیات خرابکارانه و از جمله حملات تروریستی در کشورمان داشته است. این پژوهش در پی پاسخ به این سوال است که گروههای تروریستی و سایر بازیگران رقیب در رقابتهای کریدوری شمال- جنوب با ایران چه هدف یا اهدافی را دنبال میکنند؟ در پاسخ به این سوال این فرضیه مطرح میشود که انجام حملات تروریستی متعدد توسط عوامل گروه تروریستی جیشالعدل در جنوب شرق کشور، موید این نکته است که کشورهای رقیب به عنوان دست پنهان از گروههای تروریستی کوچک حمایت میکنند تا از طریق سیاست ناامنسازی کریدوری ایران، به منافع خود که همان کنار زدن ایران از عرصه رقابت و ارتقای جایگاهشان در رقابتهای کریدوری تجاری است، دست یابند. آنها این سیاست را از مسیر پیگیری سیاست ناامن سازی کریدوری ایران دنبال مینمایند تا از این طریق سرمایهگذاران خارجی را برای ادامه کار خود در بندر چابهار در جنوب شرق کشور دچار تردید و یا انصراف نمایند. انجام عملیاتهای هدفمند و کور تروریستی از جمله هدف قرار دادن غیرنظامیان، حمله به مراکز نظامی، کاشت مین، تلههای انفجاری و بمبهای کنار جادهای در مسیرهای مواصلاتی برخی از اقدامات این گروهها جهت ناامن نشان دادن مناطق جنوب شرق ایران به ویژه بندر چابهار است تا از این طریق نقش جمهوری اسلامی ایران را در ترانزیت جهانی بسیار کمرنگ کرده و به مرور آن را به کلی خنثی کند. لذا درحالیکه رقبای ایران در حال گسترش قدرت خود از طریق توسعه ناوگان حمل و نقل و ارتقای جایگاهشان در کریدورهای تجاری هستند، اگر سیاستگذاران و متصدیان امر، چالشهای پیشروی امنیت مرزها و ناوگان حمل ونقل و تجارت خارجی کشور را برطرف نکنند، ایران از ماراتن جهانی حذف میشود؛ چراکه، دنیا معطل ایران نمی شود و راههای ترانزیتی جایگزین پیدا میکند.
Keywords Persian