ایرفا irfa rahbord journal راهبرد علمی پژوهشی پژوهشکده تحقیقات راهبردی علوم سیاسی مقاله علمی مجمع تشخیص مصلحت نظام
Iranian Review of Foreign Affairs

Iranian Review of Foreign Affairs

نفوذ فرهنگی در جمهوری اسلامی ایران: چالش‌ها و رویارویی‌ها از منظر رهبر جمهوری اسلامی ایران (۱۳۶۸-۱۳۹۷)

نوع مقاله : Original Article

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری روابط بین الملل،واحد شاهرود،دانشگاه آزاد اسلامی،سمنان، ایران
2 دانش آموخته دکتری روابط بین الملل،واحد رفسنجان،دانشگاه آزاد اسلامی،کرمان، ایران
3 دانشجوی دکتری روابط بین الملل،واحد علوم تحقیقات،دانشگاه آزاد اسلامی،تهران، ایران
10.22034/irfa.2025.463024.1244
چکیده
این مقاله به بررسی تهاجم فرهنگی پیش روی جامعه اسلامی پس از انقلاب اسلامی می‌پردازد و بر استراتژی غرب برای تضعیف فرهنگ‌های بومی از طریق نفوذ مادی و هژمونی فرهنگی تأکید دارد. سوال اصلی تحقیق این است: عوامل مؤثر در تهاجم فرهنگی ارزش‌های غربی در ایران چیست و چگونه می‌توان بر اساس دیدگاه‌های رهبر معظم انقلاب، آیت‌الله خامنه‌ای، در برابر آنها مقاومت کرد؟ فرضیه این است که نفوذ فرهنگی نه تنها یک پدیده تاریخی، بلکه یک استراتژی معاصر است که توسط غرب برای تضعیف آرمان‌های اسلامی و نیروهای انقلابی به کار گرفته شده است. این مطالعه از طریق تحلیل محتوای بیانات رهبر معظم انقلاب، مؤلفه‌ها و دسته‌بندی‌های مهم مقاومت فرهنگی را شناسایی می‌کند. یافته‌ها نشان می‌دهد که شاخص‌هایی مانند تعمیق مبانی فکری، درک صحیح از دشمن و حضور فعال در فضای مجازی برای مقابله با نفوذ فرهنگی حیاتی هستند. نکته قابل توجه این است که دو شاخص، همبستگی و مشارکت عمومی، اهمیت کمتری داشتند که نشان‌دهنده نیاز به تغییر تمرکز به سمت درک عمیق‌تر از بازدارندگی ایدئولوژیک و توسعه فکری است. این تحقیق نتیجه می‌گیرد که فعال‌سازی دیپلماسی عمومی، اولویت دادن به جذب فرهنگی ریشه‌دار در مقاومت، و ترویج طرح پیشرفت ایرانی-اسلامی، راهبردهای اساسی برای افزایش امنیت فرهنگی در ایران هستند.
کلیدواژه‌ها

Agha Bakhshi, A. A. & Afsharid, M. (2007). Political science culture (2nd ed., 6th rev.). Chapare Publishing.
Alavani, S. M. (2007). Public management (31st ed.). Ney Publishing.
Bazargan, A. (2008). An introduction to qualitative and mixed research methods: Common approaches in behavioral sciences. Didar Publications.
Borouji, K. & Omrani Majd, A. (2018). Analysis of influence from the perspective of the Supreme Leader (may his shadow last) in decision-making and decision-making centers. In Fourth Conference on the Defensive Thoughts of Imam Khamenei (may his shadow last). Tehran. Retrieved from https://civilica.com/doc/1236814
Farhadi, A.; Alizadeh, A. & Barzegar, E. (2018). Explanation of the thoughts of the Supreme Leader regarding influence. In Fourth Conference on the Defensive Thoughts of Imam Khamenei (may his shadow last). Tehran. Retrieved from https://civilica.com/doc/1236800
Panov, M. & Perron, M. (1989). Culture of anthropology (A. A. Asgarkhanagah, Trans.). Vis Publishing. (Original work published year unknown)
Ruh al-Amini, M. (1993). Foundations of cultural studies, dynamics, and acceptance (3rd ed.). Attar Publications.
Shafi'i, A. & Others. (2016). The role of guardianship and leadership in the political stability of the Islamic Republic of Iran: A case study of the leadership of Imam Khamenei. Security Horizons, 9(30).
The Supreme Leader. (n.d.). Khamenei.ir. https://khamenei.ir/
دوره 15، شماره 1 - شماره پیاپی 39
اردیبهشت 1403
صفحه 189-204

  • تاریخ دریافت 26 خرداد 1403
  • تاریخ بازنگری 31 تیر 1403
  • تاریخ پذیرش 02 مرداد 1403