ایرفا irfa rahbord journal راهبرد علمی پژوهشی پژوهشکده تحقیقات راهبردی علوم سیاسی مقاله علمی مجمع تشخیص مصلحت نظام
Iranian Review of Foreign Affairs

Iranian Review of Foreign Affairs

سیاست همسایگی و دیپلماسی اقتصادی ایران و روسیه چالش‌ها و راهکارها

نوع مقاله : Original Article

نویسندگان
1 دانش‌آموخته دکترای اقتصاد، دانشگاه شهید چمران اهواز، ایران
2 کارشناسی ارشد مدیریت، تهران، ایران
3 کارشناسی ارشد حقوق، تهران، ایران
چکیده
به‌واسطه مجموعه­ای از متغیرهای برونزا (نظیر تحریم) یا درونزا (نظیر اجرای نادرست سیاست­های خصوصی­سازی و یا مدیریت نامناسب نظام بانکی) برآیند عملکرد اقتصاد کشور در یک دهه اخیر، رشد اقتصادی نامناسب (متوسط کمتر از 2 درصد)، تورم افسارگسیخته (متوسط بالای 20 درصد)، نرخ پایین تشکیل سرمایه ثابت ناخالص داخلی (متوسط حدود منفی 5 درصد) و ... بوده است که نتیجه آن سقوط کشور به رده کشورهای با درآمد پایین در گزارش­های بین­المللی است. از سوی دیگر دولت­ها در ایران به دلیل از دست دادن دوران طلایی کسب درآمدهای حاصل از فروش نفت خام، دچار محدودیت­های رو به تزایدی در دسترسی به منابع مالی قابل برنامه­ریزی، شده­اند؛ بنابراین، اقتصاد ایران نیازمند ایجاد جریان جدیدی از خلق ارزش است که به نظر می­رسد این مهم از بازسازی جریان تجارت کشور و توجه جدی به ظرفیت­های موجود در کشورهای دیگر به‌ویژه کشورهای همسایه و پیرامونی و متعاقب آن تعریف عرصه­های جدید برای فعالیت­های اقتصادی عبور می­کند. به همین جهت، هر چند ممکن است مبتنی بر تعاریف مرسوم و کلاسیک سیاست بتوان دیپلماسی اقتصادی را به‌عنوان ابزاری جهت ارتقای موقعیت سیاسی یک کشور در عرصه بین­الملل از طریق توسعه تجارت خارجی و بازارسازی­های جدید در نظر گرفت، اما در کشور ما بیش از سویه سیاسی، دیپلماسی اقتصادی را بایستی فضایی جدید برای خروج از بن­بست­های کنونی اقتصاد ملی دانست. در این چارچوب، یکی از کشورهایی که بایستی به‌عنوان یکی از اهداف محوری بازسازی جریان تجاری مورد توجه قرار گیرد کشور روسیه است. نتایج این پژوهش نشان می‌دهد مهم‌ترین چالش‌های تجارت بین ایران و روسیه عبارت‌اند از: الف: زیرساخت‌های تجاری ب: سازمان‌دهی ضعیف امور تجارت خارجی ج: اقتصاد سیاسی بین‌الملل و همچنین مهم‌ترین راهکارهای افزایش سطح تجارت عبارت‌اند از: الف: تقویت زیرساخت‌های سخت‌افزاری ب: استفاده از ظرفیت سرمایه‌گذاری مشترک و نه فقط صادرات کالا ج: تقویت بخش اطلاعاتی و بازاریابی د: تنوع صادراتی کالا
کلیدواژه‌ها

Vice President of Economic Diplomacy of the Ministry of Foreign Affairs of the Islamic Republic of Iran
Russian government website gov.ru
Ministry of Economic Development of Russia
OEC. World
Trademap.org 
دوره 15، شماره 1 - شماره پیاپی 39
اردیبهشت 1403
صفحه 139-166

  • تاریخ دریافت 03 اردیبهشت 1403
  • تاریخ بازنگری 03 خرداد 1403
  • تاریخ پذیرش 29 شهریور 1403