ایرفا irfa rahbord journal راهبرد علمی پژوهشی پژوهشکده تحقیقات راهبردی علوم سیاسی مقاله علمی مجمع تشخیص مصلحت نظام
Iranian Review of Foreign Affairs

Iranian Review of Foreign Affairs

عراق و کنش و واکنش‌های ایران و آمریکا

چکیده
ایران و آمریکا در طول دهه‌های گذشته روابطی پرتنش و رویارویی‌های استراتژیک مهمی را در خاورمیانه تجربه کرده‌اند. حمله آمریکا و فروپاشی رژیم بعث در عراق باعث شد تا آمریکا به اصلی‌ترین بازیگر خارجی در این کشور تبدیل شده و برای پایه‌گذاری و پیشبرد روند نوینی از دولت‌سازی در این حوزه تلاش کند. اما به تدریج و به موازات رویارویی آمریکا با ناکامی‌ها و چالش‌هایی مهم در عراق، ایران نیز به عنوان بازیگری اثرگذار در عراق مطرح شد. بر این اساس نوع روابط ایران و آمریکا در عراق با توجه ویژگی‌های خاص این کشور به موضوعی تعیین کننده در معادلات منطقه‌ای تبدیل شد. بر خلاف دیدگاه‌های مبتنی بر تطابق و همکاری‌های استراتژیک و یا رقابت و رویارویی تمام عیار بین ایران و آمریکا در عراق، در این نوشتار بر این موضوع تاکید می‌شود که به رغم رقابت‌ها و تعارضات استراتژیک بین ایران و آمریکا در عراق، تنگناها و محدودیت‌های ژئوپلیتیک درون عراق و محیط منطقه‌ای، دو کشور را به برخی همکاری‌های تاکتیکی و غیرمستقیم به منظور جلوگیری از فروپاشی سیاسی و امنیتی در عراق پس از صدام وادار کرد. در نتیجه با متاثر شدن اهداف و رقابت‌های استراتژیک ایران و آمریکا در عراق از چالش‌ها و تهدیدات نوظهور ناشی از محیط ژئوپلیتیکی خاص، حوزه‌هایی از همکاری و منافع نزدیک بین ایران و آمریکا در عراق بروز یافت.
کلیدواژه‌ها